De bladeren kleuren, de wind waait door de bomen en overal liggen kastanjes. Tijd voor een herfstschattenjacht! Je pakt een mandje, trekt je laarzen aan en gaat samen naar buiten. Wie vindt als eerste een geel blaadje? Een lange tak? Of iets dat heel zacht aanvoelt? In dit artikel lees je hoe je een herfstschattenjacht aanpakt, met een zoekkaart voor elke leeftijd, van dreumes tot BSO-kind. Plus een paar handige veiligheidstips, zodat je alleen maar hoeft te genieten.
Wat is een herfstschattenjacht? Een herfstschattenjacht is een speurtocht buiten waarbij kinderen op zoek gaan naar natuurschatten uit de herfst: bladeren, takjes, kastanjes, eikels, mos. Je hebt geen bos nodig. Een park, de speeltuin om de hoek of je eigen straat met een paar bomen werkt ook prima.
En het is nog gezond ook. Volgens Natuurmonumenten zitten kinderen die geregeld in de natuur spelen lekkerder in hun vel, slapen ze beter en zijn ze minder vaak ziek. (Bron: Natuurmonumenten, “Alle kinderen de natuur in!”)
Wat neem je mee op een herfstschattenjacht? Je hebt maar weinig nodig:
- Een mandje, tasje of eierdoos om de schatten in te bewaren
- Een zoekkaart (zie hieronder), eventueel met plaatjes voor de kleintjes
- Laarzen en kleren die vies mogen worden
- Een vergrootglas, als je dat hebt
- Een pakje doekjes of water om handen schoon te maken
Zoekkaart: wat kun je allemaal vinden? Kies er een paar uit, of maak er een wedstrijdje van. Wie heeft zijn kaart als eerste vol?
- Een geel blaadje
- Een rood of oranje blaadje
- Een lange tak (langer dan je arm!)
- Iets dat zacht aanvoelt, zoals mos
- Iets ruws, zoals een stukje losse boomschors
- Een kastanje
- Een eikel met hoedje
- Iets dat kraakt als je erop stapt
- Iets dat lekker ruikt, zoals een dennentak
- Een paddenstoel (alleen kijken!)
Herfstschattenjacht voor elke leeftijd
Een kindje van 1 en een kind van 9 beleven dezelfde wandeling heel anders. Zo pas je het aan.
- Dreumes en peuter (1 tot 4 jaar) Hou het klein en zintuiglijk. Laat je kind blaadjes voelen, ritselen en gooien. Benoem wat jullie zien: “Kijk, een geel blaadje. En deze is rood!” Drie schatten zoeken is voor deze leeftijd al een hele prestatie. Let goed op dat kleine vondsten zoals eikels en beukennootjes niet in de mond verdwijnen.
- Kleuter (4 tot 6 jaar) Kleuters houden van een opdracht. Geef ze een zoekkaart met plaatjes en laat ze zelf afvinken. Leuk extraatje: sorteer thuis de schatten op kleur of grootte.
- BSO-kind (6 tot 10 jaar) Oudere kinderen vinden uitdaging leuk. Maak er een echte speurtocht van met raadsels (“Zoek iets dat ouder is dan jij”, “Vind drie verschillende soorten blaadjes”). Of laat ze met een vergrootglas en een telefoon zelf ontdekken welke boom bij welk blad hoort.
Mogen kinderen paddenstoelen aanraken?
Kijken mag altijd, plukken liever niet. Natuurmonumenten raadt aan paddenstoelen te bekijken met een spiegeltje of vergrootglas, ze te laten staan en na het zoeken je handen te wassen. (Bron: Natuurmonumenten, “Paddenstoelen zoeken met kinderen”)
Bij de allerkleinsten is extra opletten slim. Volgens het Voedingscentrum zijn er in Nederland jaarlijks ongeveer 100 meldingen van mensen die een giftige paddenstoel hebben gegeten. De meeste meldingen gaan over kinderen van 1 tot 4 jaar.
Moet je in de herfst nog op teken letten? Ja. Teken bijten vooral in lente en zomer, maar bij zacht weer ook in de herfst. Het RIVM adviseert om na elk bezoek aan het groen het hele lichaam te controleren, ook bij kinderen.
Bij kinderen zit een teek vaak op andere plekken dan bij volwassenen. Kijk goed in de huidplooien, achter de oren en rond de haargrens in de nek. Haal je een teek binnen 24 uur weg, dan is de kans op ziekte klein.
En daarna? Zo geniet je nog even na De schatten zijn thuis, en nu? Maak er een herfsttafel van in de vensterbank. Plak bladeren op een vel papier en maak er een egel of boom van. Of rijg kastanjes aan een touwtje. Zo wordt één wandeling een hele middag plezier.
Buiten ontdekken bij Gastouderbureau Roodkapje Bij onze gastouders is buitenspelen gewoon onderdeel van de dag. Een rondje door de buurt, eendjes voeren of in de herfst bladeren rapen: in een kleine groep is daar alle ruimte voor. Gastouderbureau Roodkapje is een erkend gastouderbureau, geregistreerd in het Landelijk Register Kinderopvang (LRK). Bij de GGD-inspecties scoren we 100%. Zo weet je zeker dat je kind in een warme, veilige omgeving opgroeit.
Lees hier hoe gastouderopvang] werkt.
Veelgestelde vragen over een herfstschattenjacht
Vanaf welke leeftijd kun je een herfstschattenjacht doen? Al vanaf een jaar of 1. Een dreumes voelt en ritselt vooral, een BSO-kind gaat voor raadsels en opdrachten. Pas de zoekkaart aan op de leeftijd van je kind.
Waar kun je een herfstschattenjacht doen? Overal waar bomen staan: in het bos, een park, de speeltuin of gewoon in je eigen straat.
Mogen kinderen kastanjes en eikels verzamelen? Ja, verzamelen is prima. Let bij kinderen onder de 4 wel goed op dat ze kleine vondsten niet in hun mond stoppen.
Hoe lang duurt een herfstschattenjacht? Voor peuters is 20 tot 30 minuten vaak genoeg. Oudere kinderen kunnen er makkelijk een hele middag mee vullen.
Wat doe je als je kind een teek heeft? Haal de teek zo snel mogelijk weg met een tekenpincet en hou de plek daarna goed in de gaten. Op de website van het RIVM staat precies hoe je dat doet.
Dus: laarzen aan, mandje mee en naar buiten! Wie weet welke schatten jullie vandaag vinden. Op zoek naar opvang waar ook buitenspelen gewoon bij de dag hoort? Kijk op gastouderbureauroodkapje.nl of neem contact met ons op. We denken graag met je mee.
BRONNEN:
- Natuurmonumenten, Alle kinderen de natuur in: https://www.natuurmonumenten.nl/kinderen/alle-kinderen-de-natuur-in
- Natuurmonumenten, Paddenstoelen zoeken met kinderen: https://www.natuurmonumenten.nl/kinderen/speeltips/paddenstoelen-zoeken-met-kinderen
- Voedingscentrum, Is het gevaarlijk om zelfgeplukte paddenstoelen te eten?: https://www.voedingscentrum.nl/nl/service/vraag-en-antwoord/veilig-eten-en-e-nummers/is-het-gevaarlijk-om-zelfgeplukte-paddenstoelen-te-eten.aspx
- RIVM, Wie snel op teken checkt, heeft minder kans op Lyme: https://www.rivm.nl/nieuws/wie-snel-op-teken-checkt-heeft-minder-kans-op-lyme
- GGD Gelderland-Zuid, Teken en Lyme: https://ggdgelderlandzuid.nl/infectieziekten/teken-en-lyme/
- CJG Apeldoorn, Tekenbeten en kind: https://www.cjgapeldoorn.nl/showsite.asp?map_id=906564